راهنمای مراقبت‌های قبل و بعد از جراحی لارنژکتومی (Laryngectomy)

مقدمه برای بیمار گرامی

بیمار عزیز،

در جراحی لارنژکتومی (Laryngectomy)، بخشی یا کل حنجره برداشته می‌شود تا مشکلات جدی مانند تومورهای حنجره، انسداد، عفونت شدید یا آسیب‌های خاص درمان شوند. پس از عمل، مسیر تنفس از طریق استوما (Stoma)، که یک سوراخ دائمی در گردن است، انجام خواهد شد. با رعایت نکات زیر، بهبودی سریع‌تر و ایمن‌تری خواهید داشت.

نحوه مصرف داروها

• آنتی‌بیوتیک و مسکن‌ها را منظم و کامل مصرف کنید.
• داروهای استنشاقی یا بخورها را طبق دستور پزشک انجام دهید.
• در صورت بروز حساسیت دارویی (خارش، تورم، تنگی نفس)، فوراً به پزشک اطلاع دهید.

تغذیه پس از جراحی

مواد غذایی مفید

• مصرف غذاهای نرم، پوره و سوپ.
• نوشیدن مایعات کافی.
• خوردن میوه و سبزیجات تازه.
• در صورت تجویز، پیروی از رژیم غذایی ویژه بلع طبق نظر متخصص گفتاردرمانی.

مواد غذایی مضر

• پرهیز از غذاهای خیلی داغ یا تند.
• خودداری از مصرف نوشیدنی‌های گازدار.
• مصرف غذاهای سفت یا خشک که باعث مشکل در بلع می‌شوند.
• دخانیات روند بهبودی را به‌شدت کند می‌کند و اکیداً توصیه نمی‌شود.

مراقبت‌های لازم در منزل

مراقبت از استوما (Stoma)

• استوما را همیشه تمیز و مرطوب نگه دارید.
• از سرم نمکی برای مرطوب‌سازی هوای ورودی به ریه‌ها استفاده کنید.
• ترشحات اطراف استوما را با دستمال تمیز پاک کنید.
• هیچ وسیله‌ای را داخل استوما نکنید.

تنفس

• در محیط سرد، روی استوما محافظ یا پوشش گرم‌کننده قرار دهید.
• از هوای خشک، غبارآلود و دود دوری کنید.

صحبت کردن

• برای گفتار از روش‌های زیر استفاده می‌شود (بر اساس تشخیص پزشک):
• دستگاه گفتار الکترولارینکس (Electrolarynx).
• روش گفتار مری (Esophageal Speech).
• کاشت پروتز صوتی (Voice Prosthesis).
• حتماً جلسات گفتاردرمانی را جدی بگیرید.

بلع و تغذیه

• ممکن است مدتی نیاز به تغذیه از طریق لوله (Feeding Tube) داشته باشید؛ طبق نظر پزشک عمل کنید.

سایر نکات

• هنگام خواب، سر را کمی بالاتر از بدن قرار دهید.
• از شنا کردن، حمام بخار یا ورود آب به استوما به‌شدت پرهیز کنید.
• هنگام حمام کردن از محافظ استوما استفاده کنید.

مراجعه بعدی و نحوه نوبت‌گیری

• اولین ویزیت: معمولاً ۳ تا ۷ روز پس از عمل انجام می‌شود.
• ویزیت‌های بعدی: برای بررسی وضعیت زخم، استوما و پیشرفت گفتاردرمانی، طبق نظر پزشک تنظیم خواهد شد.
• برای رزرو نوبت، با کلینیک یا سامانه نوبت‌دهی پزشک تماس بگیرید.
• نتیجه پاتولوژی معمولاً ۱۰ تا ۱۴ روز بعد آماده است.

علائم هشداردهنده — مراجعه فوری

در صورت مشاهده هر یک از موارد زیر، فوراً مراجعه کنید:

• خونریزی شدید از استوما یا محل عمل.
• تب بالای ۳۸.۵ درجه سانتی‌گراد.
• ترشحات چرکی یا بوی بد از استوما.
• درد شدید و افزایش‌یابنده.
• مشکل در تنفس، انسداد یا گرفتگی استوما.
• تورم شدید گردن یا قرمزی غیرطبیعی.
• تهوع، استفراغ یا بی‌حالی شدید.

با رعایت این توصیه‌ها، روند بهبودی شما ایمن، سریع و بدون عارضه خواهد بود.

ما همراه شما هستیم.